Bitcoin lao dốc khi Trump tuyên bố kiểm soát eo biển Hormuz, Dubai tính đường vòng

Bitcoin giảm, dầu thô tăng mạnh sau tuyên bố của Trump

BTC bắt đầu phiên giao dịch thứ Hai với mức giá trên 64.000 USD nhưng nhanh chóng trượt xuống quanh 62.565 USD, trong khi dầu thô Mỹ (WTI) leo lên 75,24 USD/thùng và Brent vượt ngưỡng 79 USD — mức tăng khoảng 4% trong một phiên.

Nguyên nhân trực tiếp là các cuộc trao đổi tấn công tên lửa và drone giữa Mỹ và Iran xung quanh eo biển Hormuz, kết hợp với tuyên bố của Tổng thống Donald Trump trên mạng Truth Social rằng Washington sẽ trở thành "người bảo vệ eo biển Hormuz" và thu phí 20% trên toàn bộ hàng hóa đi qua đây.

"Eo biển Hormuz ĐÃ MỞ và sẽ tiếp tục mở, dù có hay không có Iran... Hoa Kỳ từ nay sẽ được gọi là 'NGƯỜI BẢO VỆ EO BIỂN HORMUZ'... hoàn trả với mức 20% trên mọi hàng hóa vận chuyển qua đây", Trump viết.

Tại sao Hormuz lại quan trọng với thị trường toàn cầu?

Theo Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA), khoảng 20 triệu thùng dầu đi qua Hormuz mỗi ngày — chiếm gần một phần năm sản lượng tiêu thụ toàn cầu và gần một phần tư lượng dầu vận chuyển bằng đường biển. Bất kỳ gián đoạn nào tại đây đều có thể kéo theo áp lực lạm phát lan rộng.

Dữ liệu theo dõi tàu thuyền cho thấy lưu lượng qua eo biển đã giảm mạnh: chỉ 6 tàu đi qua trong một cửa sổ 12 giờ gần đây, so với mức 18–22 tàu/ngày trước đó trong tháng.

BTC phản ứng như tài sản rủi ro

Theo các nhà phân tích thị trường, BTC đã liên tục hành xử như một tài sản rủi ro (risk asset) trong bối cảnh địa chính trị leo thang. Đồng tiền số lớn nhất thế giới lao dốc mỗi khi Trump chấm dứt lệnh ngừng bắn mong manh với Iran — cùng chiều với đà tăng của dầu thô. BTC cũng bị giữ lình xình quanh 60.000 USD trong nhiều tuần khi bóng ma lạm phát từ Hormuz còn đó, và chỉ hồi phục nhẹ khi tín hiệu từ Tehran dịu lại.

Đề xuất thu phí 20% của Trump được đánh giá là sự đảo ngược hoàn toàn chính sách truyền thống của Mỹ — vốn tuần tra eo biển miễn phí trong nhiều thập kỷ — đồng thời vi phạm thỏa thuận ngừng bắn tháng 6 vừa qua, theo đó Iran bị cấm thu phí tàu thuyền. Iran bác bỏ mọi vai trò của Washington tại đây.

Dubai tìm đường vòng qua Fujairah

Trong diễn biến song song, tập đoàn DP World của Dubai đang đàm phán xây dựng một cảng container đa năng tại Fujairah — nằm trên Vịnh Oman, bên ngoài vùng kiểm soát của Hormuz, theo Financial Times.

Đây là bước đi chiến lược đáng chú ý khi cảng Jebel Ali — cảng lớn nhất khu vực của UAE — lại nằm trong vịnh và phụ thuộc hoàn toàn vào Hormuz để thông thương.

Bộ trưởng Ngoại thương UAE Thani Al Zeyoudi cho biết: "Chúng tôi đang hướng tới mức phụ thuộc vào Hormuz bằng 0, bất kể eo biển có mở hay không."

Các dự án cụ thể đang triển khai:

• Gulftainer chi 2 tỷ USD mở rộng cảng Khor Fakkan lên 10 triệu container/năm — gần gấp ba hiện tại.
• UAE đang xây đường ống dầu thứ hai vòng qua Hormuz, dự kiến hoàn thành năm 2027 với công suất gần gấp đôi đường ống hiện hữu từ 2012.

Góc nhìn với thị trường crypto

Các nhà phân tích nhận định rằng chừng nào Hormuz còn là điểm nghẽn của chuỗi cung ứng dầu toàn cầu, thị trường crypto — vốn nhạy cảm với rủi ro vĩ mô — sẽ tiếp tục biến động theo. Nếu tuyến Fujairah dần thay thế vai trò của Hormuz, đòn bẩy địa chính trị của eo biển này với thị trường tài chính toàn cầu sẽ suy giảm dần theo thời gian.