Điều tra: Crypto có đứng sau phong trào biểu tình 'Cockroach' ở Ấn Độ?

Cáo buộc tài trợ nước ngoài cho biểu tình Ấn Độ

Ngày 22/7, một kiến nghị công ích được nộp lên Tòa án Tối cao Delhi, yêu cầu Cơ quan Điều tra Quốc gia (NIA) điều tra cáo buộc tài trợ nước ngoài đứng sau cuộc tuần hành về phía Nghị viện ngày 20/7. Tòa án đồng ý thụ lý vụ việc vào ngày 24/7, tuy nhiên nhấn mạnh các cáo buộc vẫn chưa được chứng minh.

Phong trào Cockroach Janta Party (CJP) khởi nguồn từ tháng 5 như một làn sóng châm biếm trực tuyến, sau khi Chánh án Ấn Độ ví một số người trẻ thất nghiệp và nhà hoạt động với "những con gián". Phong trào nhanh chóng trở thành kênh biểu tình toàn quốc, phản ánh bức xúc về nạn rò rỉ đề thi, thất nghiệp và trách nhiệm giải trình của chính phủ. Yêu cầu trực tiếp nhất là đòi Bộ trưởng Giáo dục Dharmendra Pradhan từ chức sau vụ hủy kỳ thi y khoa NEET vì lộ đề.

Một bức thư được một số tài khoản truyền thông Ấn Độ trình bày như bằng chứng ủng hộ từ tổ chức Jamaat-e-Islami Bangladesh sau đó bị tổ chức kiểm chứng Alt News xác định là tài liệu giả mạo.

BeInCrypto điều tra dữ liệu như thế nào?

BeInCrypto kiểm tra dữ liệu công khai từ ngày 15/5 đến 22/7, so sánh giai đoạn cơ sở với giai đoạn leo thang năm ngày. Điều tra bao gồm Google Trends, dữ liệu giao dịch sàn, phân tích on-chain và kiểm toán mạng xã hội.

Nhu cầu crypto giảm khi biểu tình tăng nhiệt

Dữ liệu Google Trends cho thấy sự phân kỳ rõ nét. Từ khóa liên quan đến biểu tình tăng khoảng 1.350% trên toàn Ấn Độ và hơn 2.000% tại Delhi trong giai đoạn leo thang (18-22/7). Ngược lại, các từ khóa tìm kiếm về mua crypto, USDT và ví điện tử giảm khoảng 18% trên cả nước.

Dữ liệu sàn giao dịch cũng đi theo chiều hướng tương tự. Khối lượng giao dịch USDT/INR ước tính trên CoinDCX và WazirX giảm khoảng 30% so với baseline. Khối lượng BTC và ETH giảm khoảng 23%. Đáng chú ý, phí premium USDT — thường tăng khi có nhu cầu đột biến — lại thu hẹp tới 44% trong giai đoạn này, trái ngược hoàn toàn với kịch bản tài trợ crypto quy mô lớn.

Không tìm thấy ví của ban tổ chức

Rà soát on-chain bao gồm các giao dịch USDT và USDC liên quan đến 637 địa chỉ ví đã được gán nhãn công khai của CoinDCX và WazirX trên Dune Analytics. Kết quả cho thấy dòng tiền stablecoin vào các địa chỉ CoinDCX giảm khoảng 20%; nhãn WazirX không trả về kết quả khớp nào.

Kiểm toán mạng xã hội trên 118 bài đăng Telegram công khai từ các kênh liên quan đến phong trào cũng không tìm thấy địa chỉ ví hay yêu cầu thanh toán crypto nào. Người sáng lập Abhijeet Dipke dùng số điện thoại "missed-call" để huy động người ủng hộ — một hình thức phi tài chính hoàn toàn truyền thống.

Tra cứu nhãn ví công khai cho 23 chính trị gia và tổ chức chính trị cũng không có kết quả. Không có ví xác thực nào của Sonam Wangchuk hay các tổ chức liên quan xuất hiện trong cơ sở dữ liệu công khai.

Token Solana mang tên biểu tình: hoạt động đầu cơ, không phải gây quỹ

Hoạt động crypto rõ ràng nhất được ghi nhận là bốn token Solana không chính thức mang tên phong trào, với tổng khối lượng DEX khoảng 1,48 triệu USD. Token lớn nhất ghi nhận khoảng 1,39 triệu USD qua 24.635 giao dịch với 4.126 nhà giao dịch, nhưng có mức độ tập trung nguồn cung rất cao — holder lớn nhất nắm giữ khoảng 80% tổng cung.

Theo phân tích của BeInCrypto, mô hình này cho thấy các nhà giao dịch đang kiếm lợi từ sự chú ý của công chúng xung quanh biểu tình, không phải hoạt động gây quỹ. Ban tổ chức không xác nhận các token này, và không có khoản tiền nào được truy vết đến ví của ban tổ chức.

Kết luận

Dựa trên toàn bộ dữ liệu công khai có thể kiểm chứng, không có bằng chứng nào ủng hộ cáo buộc tài trợ crypto quy mô lớn cho phong trào CJP. Hệ thống hỗ trợ thực tế của phong trào mang tính truyền thống hơn, bao gồm các ứng dụng giao đồ ăn và ủng hộ phi tiền mặt. Điều tra vẫn để ngỏ một số đầu mối chưa thể xác minh do giới hạn của nhãn công khai on-chain.