Hàn Quốc đề xuất đánh thuế lãi chưa thực hiện, thị trường chứng khoán lao dốc 'Thứ Ba Đen'

'Thứ Ba Đen' giáng xuống thị trường Hàn Quốc

Ngày 23/6/2026, một diễn đàn lập pháp tại Hàn Quốc đã làm rung chuyển thị trường tài chính nước này khi các nhà làm luật chính thức thảo luận về đề xuất đánh thuế lãi chưa thực hiện (unrealized gains) đối với cổ phiếu và bất động sản. Phiên giao dịch ngay sau đó chứng kiến chỉ số KOSPI và các chỉ số liên quan lao dốc mạnh, khiến giới đầu tư trong nước đặt tên cho sự kiện này là 'Thứ Ba Đen' (Black Tuesday).

Nội dung đề xuất

Theo thông lệ thuế hiện hành, nhà đầu tư Hàn Quốc chỉ phải nộp thuế khi thực sự bán tài sản và nhận về lợi nhuận bằng tiền mặt. Đề xuất mới sẽ tái định nghĩa lợi nhuận trên giấy tờ là thu nhập chịu thuế, ngay cả khi tài sản chưa được chuyển nhượng.

Diễn đàn quy tụ một liên minh đáng chú ý gồm các nghị sĩ từ Đảng Dân chủ, Đảng Tiến bộ, Đảng Xây dựng lại Hàn Quốc và Đảng Dân chủ Xã hội. Bên cạnh đó, nhiều tổ chức dân sự lớn như Tổng Liên đoàn Lao động Hàn Quốc (KCTU) và Liên đoàn Công đoàn Hàn Quốc (FKTU) cũng tham gia ủng hộ.

Tên chính thức của diễn đàn — 'Khám phá khoảng trống thuế đối với thu nhập tài sản và quá trình chuyển đổi sang hệ thống thuế thu nhập toàn diện' — phản ánh rõ hướng tiếp cận: tài sản tăng giá đồng nghĩa với năng lực đóng thuế tăng, bất kể có giao dịch hay không.

Park Ki-san, giám đốc tại FKTU, phát biểu: "Chúng ta cần khôi phục thuế thu nhập đầu tư tài chính, giảm miễn trừ thuế tập trung vào nhóm thu nhập cao, và bổ sung các khung danh nghĩa để nâng thuế suất thực tế cho tầng lớp siêu giàu."

Bối cảnh và tiền lệ quốc tế

Đây không phải lần đầu tiên chính quyền Hàn Quốc thử nghiệm các chính sách thuế tài sản mạnh tay. Hồi tháng 2/2026, các nhà lập pháp đề xuất hạ ngưỡng miễn thuế bất động sản từ 1,2 tỷ won xuống 800 triệu won (tương đương ~780.000 USD xuống ~520.000 USD). Tháng 4, một đề xuất khác nhắm vào khoản khấu trừ nắm giữ dài hạn cho chủ bất động sản.

Đáng chú ý, Tổng thống Lee Jae Myung từng phải rút lại kế hoạch hạ ngưỡng thuế lãi vốn vào tháng 9/2025 sau khi làn sóng phản đối từ nhà đầu tư nhỏ lẻ xóa sổ hàng tỷ USD vốn hóa chỉ trong một tuần.

Về tiền lệ quốc tế, theo phân tích của nhiều nhà quan sát, Hà Lan đã thông qua luật tương tự vào ngày 12/2/2026, áp thuế phẳng 36%/năm lên lãi chưa thực hiện đối với cổ phiếu, trái phiếu và cả tài sản crypto. Phản ứng tại thị trường Hà Lan gần như lập tức: vốn tháo chạy, startup gặp khó, và áp lực lên tài chính hộ gia đình gia tăng đáng kể.

Nỗi lo của nhà đầu tư và con đường phía trước

Mối lo ngại cốt lõi của giới đầu tư nằm ở tính cơ cấu: nếu lãi trên giấy bị đánh thuế hàng năm, người nắm giữ tài sản buộc phải bán cổ phiếu để có tiền nộp thuế, ngay cả khi họ không có nhu cầu thanh khoản. Điều này, theo nhiều nhà phân tích, có thể:

• Triệt tiêu văn hóa đầu tư dài hạn
• Gây tổn thất cho các quỹ hưu trí
• Đẩy dòng vốn ra nước ngoài, đặc biệt sang các thị trường chứng khoán châu Á khác

Phe ủng hộ phản bác rằng chính sách này đảm bảo công bằng: người giàu hưởng lợi từ tài sản tăng giá trong khi người làm công ăn lương nộp thuế từng tháng — và khoảng cách đó cần được thu hẹp.

Hiện tại, đề xuất vẫn chưa trở thành luật. Để có hiệu lực, dự luật cần vượt qua Quốc hội, nơi các đảng vẫn chia rẽ sâu sắc. Phe đối lập dự kiến sẽ tăng cường kháng cự trong những tuần tới.