Nguyên đơn ẩn danh đòi quyền sở hữu 3,8 triệu BTC trị giá 293 tỷ USD mà không có private key

Vụ kiện chưa có tiền lệ tại Mỹ

Ngày 11/3/2026, một cá nhân ẩn danh tự xưng "Noah Doe" cùng hai công ty LLC tại Wyoming đã nộp đơn kiện lên Tòa án Tối cao New York, yêu cầu tuyên bố quyền sở hữu hợp pháp đối với 39.069 địa chỉ Bitcoin không hoạt động, ước tính chứa khoảng 3,8 triệu BTC — tương đương khoảng 293 tỷ USD theo giá thị trường hiện tại. Đơn kiện được bổ sung vào ngày 1/5/2026 (Mã số: 153119/2026).

Đây được đánh giá là lần đầu tiên trong lịch sử tư pháp Mỹ có nỗ lực áp dụng luật tài sản thất lạc vào tài sản tiền mã hóa. Cụ thể, nguyên đơn viện dẫn Điều 7-B Luật Tài sản Cá nhân New York — một quy định vốn được thiết kế cho các vật thể hữu hình như ví tiền hay trang sức bị bỏ quên — để lập luận rằng các địa chỉ Bitcoin không hoạt động cấu thành "tài sản thất lạc".

Cấu trúc pháp lý và điểm mấu chốt

Theo luật này, người tìm thấy tài sản thất lạc, sau khi trình báo cảnh sát và nỗ lực tìm chủ sở hữu mà không có phản hồi, có thể được trao quyền sở hữu hợp pháp. Noah Doe lập luận rằng việc giao nộp USB chứa dữ liệu địa chỉ cho Đồn cảnh sát NYPD số 17 đã đáp ứng điều kiện này, và quyền sở hữu đã được xác lập vào ba thời điểm: 26/12/2025, 31/3/2026 và 14/4/2026.

Điểm pháp lý then chốt của vụ kiện là định giá mỗi địa chỉ dưới 10 USD tại thời điểm "tìm thấy", dựa trên lý luận rằng khả năng thu hồi tài sản là không chắc chắn. Mức định giá này cho phép áp dụng Điều 257(2) — lộ trình nhanh nhất của luật, chỉ yêu cầu một năm chờ đợi thay vì ba năm. Tuy nhiên, theo phân tích của Galaxy Digital, 99,9% địa chỉ bị kiện thực tế chứa BTC trị giá hơn 10 USD đáng kể. Danh tính chuyên gia đưa ra mức định giá này không được tiết lộ trong hồ sơ.

Những địa chỉ đáng chú ý trong danh sách bị kiện

Galaxy Digital, trong báo cáo phân tích tháng 5/2026, chỉ ra rằng khoảng 21.923 địa chỉ mang dấu hiệu nonce "Patoshi" — dấu vết onchain được giới nghiên cứu quy cho Satoshi Nakamoto, người tạo ra Bitcoin. Các địa chỉ này ước tính chứa 1,096 triệu BTC, trị giá khoảng 84,7 tỷ USD.

Ngoài ra, danh sách còn bao gồm một địa chỉ chứa 79.957 BTC bị đánh cắp trong vụ hack Mt. Gox năm 2011 — số coin đang trong quá trình thu hồi pháp lý — và một địa chỉ "burn" của Counterparty, vốn không thể chi tiêu và chưa bao giờ thuộc quyền kiểm soát của bất kỳ ai.

Liên hệ với chiến dịch "dusting" năm 2025

Galaxy Research xác định hầu hết các địa chỉ này xuất hiện trong một chiến dịch dusting diễn ra từ tháng 6 đến tháng 7/2025, khi hơn 39.000 địa chỉ nhận được các tin nhắn OP_RETURN tuyên bố người gửi đã "chiếm hữu mang tính xây dựng" số coin. Báo cáo về chiến dịch này của Galaxy đã giành giải Nghiên cứu Crypto xuất sắc nhất năm 2025 từ Hiệp hội Nhà báo và Nhà nghiên cứu Tiền mã hóa.

Theo phân tích onchain, 99,6% giao dịch dusting năm 2025 và hoạt động tống đạt tư pháp năm 2026 đều được tài trợ từ một địa chỉ Bitcoin duy nhất mà Galaxy gọi là địa chỉ "Bankroll".

Tác động thực tế nếu nguyên đơn thắng kiện

Các chuyên gia pháp lý trong ngành crypto đồng thuận rằng dù nguyên đơn thắng kiện hoàn toàn, Noah Doe cũng không thể di chuyển bất kỳ đồng coin nào — giao thức Bitcoin chỉ công nhận chữ ký mật mã hợp lệ, không công nhận lệnh của tòa án.

Tuy nhiên, theo phân tích của Galaxy Digital, mối lo ngại thực sự nằm ở chỗ: một phán quyết tuyên bố quyền sở hữu có thể tạo ra "đám mây pháp lý" (cloud on title) — tài liệu mà nguyên đơn có thể trình cho các sàn giao dịch hoặc custodian có quản lý nếu các coin này xuất hiện tại đó, từ đó kích hoạt lệnh đóng băng tài sản và buộc chủ sở hữu thực sự phải lộ diện, có thể đánh mất tính ẩn danh.

Do các địa chỉ bị kiện là ẩn danh và sẽ không xuất hiện tại tòa, khả năng phán quyết vắng mặt có thể xảy ra vào cuối tháng 6/2026.