Stablecoin: Nơi sử dụng nhiều nhất lại không phải nơi có nhiều founder nhất

Bản đồ founder và bản đồ khối lượng không trùng nhau

Một trong những nghịch lý nổi bật nhất trong hệ sinh thái stablecoin hiện nay là sự phân kỳ rõ rệt giữa nơi các dự án được khởi xướng và nơi chúng thực sự phát huy tác dụng trong thực tế.

Các thị trường mới nổi — bao gồm nhiều quốc gia ở Đông Nam Á, châu Phi, Mỹ Latinh và Trung Đông — đang chiếm tỷ trọng lớn trong tổng khối lượng giao dịch stablecoin toàn cầu. Người dùng tại những khu vực này tìm đến stablecoin như một công cụ thiết thực: bảo vệ tài sản khỏi lạm phát, chuyển tiền xuyên biên giới với chi phí thấp, và tiếp cận hệ thống tài chính khi ngân hàng truyền thống còn hạn chế.

Vốn và nhân tài vẫn tập trung ở phương Tây

Trái lại, phần lớn các founder stablecoin và dòng vốn đầu tư mạo hiểm (VC) vẫn đang tập trung ở Mỹ và châu Âu. Đây là hai khu vực có hạ tầng pháp lý tương đối rõ ràng hơn, cộng đồng công nghệ dày dặn, và khả năng tiếp cận nguồn vốn tổ chức dễ dàng hơn.

Điều này tạo ra một vòng lặp không cân xứng: các sản phẩm được thiết kế bởi những đội ngũ ở San Francisco hay London, nhưng nhu cầu sử dụng thực tế lại đến từ Lagos, Buenos Aires hay Jakarta.

Khoảng cách giữa thiết kế và nhu cầu

Sự lệch pha này có thể dẫn đến những hệ quả đáng kể cho ngành:

• Thiết kế sản phẩm có thể không phản ánh đúng nhu cầu của người dùng cuối tại các thị trường mới nổi, vốn thường ưu tiên tính ổn định, phí thấp và khả năng dùng offline.
• Chiến lược phân phối được xây dựng theo tư duy thị trường phát triển có thể bỏ qua các kênh phân phối địa phương hiệu quả hơn.
• Chính sách và tuân thủ tại các thị trường mới nổi vẫn còn nhiều khoảng trống mà các founder phương Tây chưa chắc đã am hiểu sâu.

Tín hiệu thay đổi dần xuất hiện

Dù vậy, thị trường đang dần tự điều chỉnh. Một số dự án stablecoin sinh ra từ chính các thị trường mới nổi đã bắt đầu thu hút sự chú ý, với lợi thế am hiểu người dùng bản địa và mạng lưới phân phối sẵn có. Xu hướng này, nếu tiếp tục, có thể dần thu hẹp khoảng cách giữa bản đồ founder và bản đồ khối lượng.

Cuộc tranh luận về việc ai nên xây dựng hạ tầng tài chính cho các thị trường đang phát triển — những người từ bên ngoài nhìn vào, hay chính những người trong cuộc — vẫn chưa có câu trả lời dứt khoát. Nhưng dữ liệu về khối lượng stablecoin đang ngày càng cho thấy rõ hơn: nhu cầu thực sự đang ở đâu.